- Wiek 5-6 lat i klasy 1-3
- Czas 30 minut + 3-4 tygodnie obserwacji
- Miejsce sala
- Pora roku cały rok, najlepiej jesień i wiosna
- Trudność łatwa
Pomysł na warsztaty ekologiczne dla dzieci: budujemy mały kompostownik w słoiku i przez kilka tygodni obserwujemy, jak obierki zamieniają się w ziemię. Dzieci widzą, że odpady bio nie znikają, tylko wracają do przyrody – i rozumieją, po co jest brązowy pojemnik.
Czego dzieci się nauczą
- że resztki roślin rozkładają się i zamieniają w żyzną ziemię,
- co wolno wrzucać do kompostu, a czego nie,
- jak prowadzić obserwację i zapisywać zmiany.
Materiały
- duży słoik albo przezroczysta butelka po wodzie z odciętą górą (przecina dorosły),
- ziemia z ogrodu – są w niej drobne organizmy, które pomagają w rozkładzie,
- obierki z warzyw i owoców pokrojone na małe kawałki,
- suche liście albo skrawki papieru,
- spryskiwacz z wodą,
- kawałek gazy albo ściereczki i gumka recepturka,
- marker, rękawiczki.
Przygotowanie
- Zbierz obierki dzień wcześniej – tylko surowe resztki roślinne.
- Do kompostu nie trafia mięso, ryby, nabiał, kości ani gotowane jedzenie – zaczęłyby brzydko pachnieć.
Krok po kroku
- Na dno słoika dzieci wsypują warstwę ziemi grubości około 3 cm.
- Na ziemię kładą warstwę obierek.
- Przykrywają je suchymi liśćmi albo skrawkami papieru.
- Znowu sypią ziemię. Powtarzają warstwy, aż słoik będzie pełny w trzech czwartych.
- Lekko spryskują zawartość wodą – ma być wilgotna jak wyciśnięta gąbka.
- Przykrywają słoik gazą i zakładają gumkę. Kompost potrzebuje powietrza, więc nie zakręcamy pokrywki.
- Markerem zaznaczają na słoiku, gdzie kończy się zawartość.
- Stawiają słoik w cieniu, z dala od kaloryfera.
Bezpieczeństwo
Dzieci pracują w rękawiczkach, a po skończonej pracy dokładnie myją ręce. Na powierzchni może pojawić się pleśń – to normalna część rozkładu, ale słoika nie otwieramy bez potrzeby i nie wąchamy go z bliska. Przecinanie butelki – wyłącznie dorosły.
Co dalej – dzienniczek kompostu
Raz w tygodniu dzieci oglądają słoik i zapisują albo rysują, co się zmieniło: czy obierki są jeszcze widoczne, jaki mają kolor, czy zawartość opadła poniżej kreski.
| Tydzień | Co widzę w słoiku? |
|---|---|
| 1 | |
| 2 | |
| 3 | |
| 4 |
- Brzydki zapach oznacza, że jest za mokro – dodajcie suchych liści albo papieru.
- Jeśli wszystko jest suche i nic się nie zmienia, lekko spryskajcie zawartość wodą.
- Po kilku tygodniach wysypcie kompost do doniczki albo do ogródka i posadźcie w nim roślinę.
Warianty
- Dwa słoiki – w jednym tylko obierki, w drugim obierki i kawałek foliowej torebki. Po miesiącu dzieci widzą, że folia się nie rozłożyła.
- Szkolny kompostownik – po warsztatach grupa zbiera obierki z drugiego śniadania do wspólnego kompostownika w ogródku.